سما
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ سما
آرشیو وبلاگ
      اعتقادی (بنام خدا آزادی وبلاکهای ((طتنجیه )) برای خداست و بهیچ حزب وگروهی وابسته نیست . سما .)
کتاب الایمان - العهد والنذر الی الصدقه - (من متون احادیث الشیعه ) نویسنده: سما - سه‌شنبه ٢٠ اردیبهشت ۱۳٩٠

 

بسم الله تعالی

 

کتاب الایمان و فیه اربعة مقاصد :

 

المقصد الاول فیما یتعلق بنفس الیمین و فیه مسائل :

 

 


 

(ا) من حلف علی فعل راجح فی الدین او الدنیا فعلیه ان یفعله .

 

 

 

(ب‌) من حلف علی فعل مرجوح فی الدین او الدنیا لاینعقد یمینه و لیس علیه فعله .

 

 

 

(ج‌) من حلف علی فعل ما لیس براجح و لا مرجوح او ترکه فلیس بشی‌ء و الاحوط العمل بها .

 

 

 

(د) یجوز ان یحلف الرجل کاذبا فی خلاص امرأ مسلم او خلاص ماله من متعد یتعدی علیه و یوجر علیها .

 

 

 

(ه) من حلف علی شی‌ء ثم رأی ان خلافه خیر فی الدین او الدنیا خالفه الی الخیر .

 

 

 

(و) من حلف کاذبا علی ازواء من مال امرأ مسلم او علی منع حقه ظلما فهی یمین غموس توجب دخول النار و هی من الکبایر .

 

 

 

(ز) یکره الحلف بالله صادقا و یحرم کاذبا و اشد من ذلک کثرة الحلف .

 

 

 

(ح‌) الیمین الغموس تذر الدیار بلاقع و تقطع النسل و توجب الفقر فی العقب و توجب النار و ینتظر بها اربعین لیلة .

 

 

 

(ط) یجوز الحلف تقیة لانجاء نفسه و ماله او نفس اخیه او ماله فان علمت انها تنفع فاحلف کذبا و الا فلا .

 

 

 

(ی‌) من حلف له بالله فلیرض و الا فلیس من الله .

 

 

 

(یا) لایجوز قول علم الله و الله یعلم فی الکذب .

 

 

 

(یب‌) ینبغی اجلال الله بان یغرم و لایحلف صبرا و رخص فی اکثر من ثلثین درهما .

 

 

 

(یج‌) یستحب ترک تحلیف المنکر اجلالا لله .

 

 

 

المقصد الثانی فی شروط الحلف و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) لا یمین للولد مع الوالدین .

 

 

 

(ب‌) لا یمین للملوک مع مولاه .

 

 

 

(ج‌) لا یمین للزوجة مع زوجها .

 

 

 

(د) لایجوز الحلف بغیر الله و کل حلف بغیر الله من خطوات الشیطان .

 

 

 

(ه) یجوز الحلف برب المصحف و نهی عن الحلف بسورة من المصحف .

 

 

 

(و) اذا قال الرجل اقسمت او حلفت لیس بشی‌ء الا ان یقول اقسمت بالله .

 

 

 

(ز) یکره الحلف بقول لا و حیوتک و حیوة فلان و نقل عنهم سلام الله علیهم الحلف بقول و حیوتک و و حقک و و قرابتی من رسول الله و و بیت الله .

 

 

 

(ح‌) لاینعقد حلف بغیر الله فان لم‌یعتقد به و لم‌یقصد بها الا تشدیدا او تاکیدا او تکریما و حلف فهو لغو و ان اعتقد التعقید به فهو حرام .

 

 

 

(ط) لایجوز الحلف بالبراءة من اهل البیت علیهم السلام .

 

 

 

(ی‌) لایجوز ان یقول هو یهودی او نصرانی ان لم‌یفعل کذا .

 

 

 

(یا) لا یمین فی غضب و لا جبر من سلطان و لا اکراه من سایر الناس .

 

 

 

(یب‌) لاینعقد یمین بغیر ذکر الله بان یقول علی کذا و کذا و لا بالطلاق و العتاق و غیرهما مما لیس فیها ذکر الله .

 

 

 

(یج‌) یجوز استحلاف الظالم بالبراءة من حول الله و قوته فیقول ان کان کاذبا فبرئ من حول الله و قوته و لجأ الی حوله و قوته .

 

 

 

(ید) لایحلف الرجل الا علی علم دون الشک و الظن .

 

 

 

(یه‌) الیمین علی الضمیر و علی ما نوی المظلوم لا الظالم فان کان الحالف مظلوما فعلی نیته و ان کان المستحلف مظلوما فعلی نیته .

 

 

 

المقصد الثالث فیما یحلف علیه و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) من حلف علی الماضی ان کانت صدقا فهی و الا فکذبة کذبها فلیستغفر الله .

 

 

 

(ب‌) یکره انفاق السلعة بالایمان الصادقة .

 

 

 

(ج‌) ینبغی ان یکون ما یحلف علیه ان یفعل راجحا فی الدنیا او الدین و ما یحلف علیه ان لایفعل مرجوحا فی احدهما و ما لیس براجح و لا مرجوح فلیس بشی‌ء .

 

 

 

(د) لایجوز الیمین علی فعل معصیة کقطیعة رحم او تحلیل حرام او تحریم حلال .

 

 

 

(ه) من حلف ان لایشتری لاهله شیئا فلیشتر لهم و ان کان له من یکفیه .

 

 

 

(و) لایجوز الحلف علی ترک الطیبات و ترک الدخول فی الحلال کأن لاینکح او لایفطر او لاینام .

 

 

 

(ز) من حلف لیحجن ماشیا ثم عجز فلیرکب و لیسق الهدی .

 

 

 

(ح‌) من حلف ان یضرب عبده فالعفو اقرب الی التقوی .

 

 

 

(ط) من حلف لغریمه ان لایخرج من البلد الا بعلمه و خاف ضررا فلیخرج و لا شی‌ء علیه .

 

 

 

(ی‌) اذا اوصت امرأة الی رجل بان مالا لها لرجل مثلا و کانت مأمونة فیجوز للوصی ان یحلف للوارث ان لیس لکم عندی شی‌ء و الا فلایحلف و لها من مالها ثلثه .

 

 

 

(یا) یجوز التوصل الی الحق بالحلف الکاذبة .

 

 

 

(یب‌) من حلف لینحرن ولده فذلک من خطوات الشیطان .

 

 

 

(یج‌) یجوز الحلف کاذبا لخلاص مسلم او خلاص ماله .

 

 

 

(ید) من حلف ان لایمس جاریة الغیر فورثها مسها .

 

 

 

(یه‌) من اقتص من ظالم مالا یجوز له ان یحلف له انه لیس له علیه شی‌ء .

 

 

 

(یو) ینبغی الاستثناء فی الیمین فان استثنی متصلا فلا حنث علیه و الا فله ان یستثنی ما بینه و بین اربعین یوما .

 

 

 

(یز) من حلف و لم‌یستثن ابتلاه الله بالمخالفة و الحنث .

 

 

 

(یح‌) یستحب ابرار قسم الاخ فی الله ان لم‌یکن مرجوحا دینا .

 

 

 

المقصد الرابع فی الکفارات و ما یتعلق بها و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) اذا رأیت خیرا من یمینک فدعها و لا شی‌ء علیک و هو کفارة یمینک .

 

 

 

(ب‌) من حلف انه اذا سافر بجاریته فعلیه ان یعتق نسمة تبلغ مأة دینار لایحرم علیه السفر بها و اذا سافر بها فعلیه عتق نسمة قیمتها مأة دینار .

 

 

 

(ج‌) من حلف ان لایبیع جاریته و له الیها حاجة و فی بقائها منفعة له فلیف لها به .

 

 

 

(د) من حلف بغیر الله لیس علیه کفارة .

 

 

 

(ه) من قال لاخیه لا اب لک او لا ام لک فلیتصدق بشی‌ء و من قال لا و ابی فلیقل اشهد ان لا اله الا الله فانها کفارة لقوله .

 

 

 

(و) من اقسم علی اخیه ان یأکل و لم‌یأکل لیس علی المقسم شی‌ء .

 

 

 

(ز) من حلف علی فعل راجح فحنث او ترک مرجوح فحنث فعلیه الکفارة .

 

 

 

(ح‌) من حلف علی ما لیس فیه خیر و لا شر فحنث فلا شی‌ء علیه .

 

 

 

(ط) روی فیمن حلف بالبراءة من دین الله او بالبراءة من الله و رسوله فحنث ففی الاول یصوم ثلثة ایام او یتصدق علی عشرة مساکین و فی الثانی یطعم عشرة مساکین لکل مسکین مد و یستغفر الله و یحملان علی الاستحباب .

 

 

 

(ی‌) الکفارة بعد الحنث .

 

 

 

(یا) کفارة الیمین اطعام عشرة مساکین من اوسط ما تطعمون اهلیکم او کسوتهم او تحریر رقبة ای ذلک اختار فله و من لم‌یمکنه احدی الثلث فصیام ثلثة ایام و من لم‌یمکنه ذلک ایضا فلیستغفر الله .

 

 

 

(یب‌) اطعام کل مسکین بمد من الحنطة او مد من الدقیق و حفنة و کسوته بثوبین و روی ثوب و لعل الثوبین فی الشتا و الثوب فی الصیف او الثوب اذا کان ستیرا و الثوبان اذا کان رقیقا .

 

 

 

(یج‌) ان لم‌یجد من المساکین الا خمسة مثلا یطعمهم الیوم و غدا و لا بأس بان یکونوا من قرابته .

 

 

 

(ید) یجزی فیهم الصغار و النساء و روی کل صغیرین بکبیر و لعل ذلک فی الصغیر الذی یأکل اقل من الکبیر و الا فرب صغیر یأکل اکثر .

 

 

 

(یه‌) اطعام اهل الولایة احب من الضعفاء .

 

 

 

(یو) العبد الاعمی و الاجذم و المعتوه لایجوز فی الکفارات و کذا المقعد و لا بأس بالاشل و الاعرج .

 

 

 

(یز) یجوز فی الرقبة ان یکون ولدا صبیا .

 

 

 

(یح‌) لایجزی عتق المدبر فی الکفارة بعد موت من علیه العتق اللهم الا ان یرجع فی تدبیره فی حیوته .

 

 

 

(یط) یجزی عتق الآبق ما لم‌یعلم موته .

 

 

 

(ک‌) اذا لم‌یکن للانسان فضل عن قوت عیاله فهو ممن لایجد الاطعام و الکسوة و التحریر فعلیه الصوم .

 

 

 

(کا) صیام الثلثة ایام متتابعات لایفرق بینها .

 

 

 

(کب‌) العاجز عن جمیع انواع الکفارة یستغفر الله .

 

 

 

(کج‌) اذا حنث المملوک فعلیه الصیام .

 

 

 

تمت .

 

 

 

                            بسم الله تعالی

 

 

 

کتاب النذر و العهد و فیه مطلبان و خاتمة :

 

 

 

المطلب الاول فیما ینعقد به النذر و شروطه و ما یتعلق به و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) یکره ایجاب الانسان شیئا علی نفسه بنذر او عهد او یمین او غیرها .

 

 

 

(ب‌) انما ینعقد النذر و یجب علی الذمة مقتضاه بان یقول لله علی کذا و کذا سواء علقه بشرط ام لم‌یعلقه .

 

 

 

(ج‌) اذا قال علی کذا و لم‌یقل لله لایجب علیه شی‌ء الا ان یعد مؤمنا فیجب من باب الوفاء بالوعد .

 

 

 

(د) من قال لله علی نذر و لم‌یسم شیئا معینا من صیام او صدقة او غیرهما لم‌یجب علیه شی‌ء و لکن یستحب له ان یصلی رکعتین او یصوم ستة ایام او یوما او یتصدق برغیف او کف من برّ .

 

 

 

(ه) لایشتغل ذمة الانسان لغیره بالالتزام بان یقول ان لم‌افعل فلک علی کذا مثلا ما لم‌یکن قصده الوعد .

 

 

 

(و) لا نذر فی معصیة کأن یقول ان شربت خمرا مثلا فلله علی کذا و کذا و یرید به الشکر

 

 

 

(ز) کل ما لک فیه منفعة فی دین او دنیا فلا حِنْث علیک فیه .

 

 

 

(ح‌) متعلق النذر ای الملتزم به ان کان طاعة یجب الوفاء به و ان کان معصیة یجب ان یترکه الی الطاعة .

 

 

 

(ط) انما یجب بالنذر ما یجعله علیه و لایقع علی ذمته الشرط فمن قال ان صلیت فلله علی صوم یوم لایجب علیه الصلوة بهذا النذر و انما یجب علیه الصیام ان وفی بشرطه .

 

 

 

(ی‌) من نذر ان لایبیع جاریته و احتاج الی ثمنها باعها الا انه یستحب له الوفاء به .

 

 

 

(یا) لایجوز ان یزجر بالنذر نفسه عن طاعة کأن یقول ان وصلت رحمی فلله علی المشی الی بیت الله مثلا او یشکر الله فی معصیة کأن یقول ان قدر لی قتل امرئ مسلم فعلی لله صدقة کذا شکرا .

 

 

 

(یب‌) من نذر ان ینحر ولده لاینعقد الا انه ینبغی له ان یذبح کبشا سمینا یتصدق بلحمه علی المساکین .

 

 

 

(یج‌) من نذر ان لایشتری لاهله شیئا بنسیئة فشق علیهم فلیشتر لهم بنسیئة و لا شی‌ء علیه

 

 

 

(ید) من نذر ان لایتزوج و لایتسری فلا شی‌ء علیه و کذلک من نذرت ان لاتتزوج بعد زوجها ابدا .

 

 

 

(یه‌) من اراد ان یتزوج فأبت المرأة الا ان یجعل علی نفسه لله ان لایطلقها و لایتزوج علیها فجعل فلیف للمرأة بشرطها فان المؤمنین عند شروطهم .

 

 

 

(یو) من نذر ان یهدی ما لایقدر علیه و لایملکه فلیس علیه شی‌ء و ان کان مما یملک کغلام او جاریة باعه و اشتری بثمنه طیبا فیطیب به الکعبة و ان کان دابة فلا شی‌ء علیه .

 

 

 

(یز) من نذر ما لایطیقه فلا شی‌ء علیه الا بمقدار ما یحتمله و هذا مما یجب ان یستغفر الله منه و لایعدوه الی مثله .

 

 

 

(یح‌) من نذر من غضب حمله علی النذر قهرا فلا شی‌ء علیه و کذا اذا نذر علی ما ینبغی فیه نیة الشکر فلم‌ینو الشکر و انما کان عن غضب .

 

 

 

(یط) یکره ان یوجب الانسان علی نفسه شیئا بنذر او غیره .

 

 

 

(ک‌) یجوز النذر بلا تعلیق بشرط .

 

 

 

(کا) یجوز النذر لدفع البلاء شکرا .

 

 

 

(کب‌) من نذر علی شرط ثم علم بوقوع الشرط قبل ان ینذر فلا علیه .

 

 

 

(کج‌) لایجوز نذر الزوجة بغیر اذن زوجها و لو فی مالها .

 

 

 

(کد) لیس علی الولد نذر مع الوالدین الا باذنهما .

 

 

 

(که‌) لیس علی المملوک نذر الا ان یأذن له سیده .

 

 

 

المطلب الثانی فی اقسام المنذورات المنصوصة و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) من نذر ان یصوم یوما من الجمعة فوافق ذلک الیوم یوم عید فطر او اضحی او ایام التشریق او سفر او مرض یفطر و یقضی یوما بدل یوم استحبابا .

 

 

 

(ب‌) من نذر ان یصوم ایاما معینة فصام بعضها ثم اعتل یحتسب بما مضی و یتصدق لکل یوم بمد علی مسکین و روی یعطی من یصوم عنه فی کل یوم مدین .

 

 

 

(ج‌) من نذر ان یصوم یوما معینا من الجمعة فاتفق له السفر یفطر و لایقضی .

 

 

 

(د) من نذر صوم شهر متتابعا فصام منه خمسة‌عشر یوما ثم عرض له مانع یقضی ما بقی و ان صام اقل من خمسة‌عشر یوما لم‌یجزه حتی یصوم شهرا تاما .

 

 

 

(ه) اذا نذرت المرأة صوم شهرین متتابعین تصوم و تقضی ایام قعودها و یجزیها .

 

 

 

(و) اذا نذر رجل صوم شهرین متتابعین فصام ایاما ثم مرض ایاما یبنی علی ما صام کم کانت .

 

 

 

(ز) روی فیمن نذر صوم سنة فلم‌یستطع یصوم شهرا و بعض الشهر الآخر ثم لا بأس ان یقطع الصوم .

 

 

 

(ح‌) من نذر صیام شهر مطلقا جاز له ان یفطر فی الاثناء و یکمل العدة و روی فیمن نذر ان یصوم زمانا یصوم خمسة اشهر او حینا ستة اشهر .

 

 

 

(ط) من جعل علی نفسه و لم‌یقل لله ان یصوم شهرا ببلد فصام بعضه فیه و سافر یصوم ما بقی ببلد آخر .

 

 

 

(ی‌) من نذر ان یصوم حتی یقوم القائم و کان عارفا یصوم دائما الا ایام السفر و المرض و ایام التشریق و العیدین .

 

 

 

(یا) من نذر الحج ماشیا مشی فان عجز رکب و لا شی‌ء علیه نعم یستحب له ان یسوق بدنة ناقة او بقرة .

 

 

 

(یب‌) من نذر ان یمشی الی بیت الله الحرام فعرضه مانع یتصدق بنفقة ما بقی علیه ندبا .

 

 

 

(یج‌) من نذر الحج ماشیا ینقطع مشیه برمی الجمرة و فی روایة اذا رمی جمرة العقبة و حلق و روی اذا افضت من عرفات و العمل علی الاخیر .

 

 

 

(ید) من نذر المشی الی البیت فمر بالمعبر قام فیه حتی یجوزه .

 

 

 

(یه‌) من نذر الحج ماشیا فحج ماشیا عن غیره اجزأه .

 

 

 

(یو) من نذر ان ولد له غلام ان یحجه او یحج عنه وجب علیه .

 

 

 

(یز) من نذر فی ابن له ان هو ادرک ان یحج عنه او یحجه فمات الاب و ادرک الابن یحج من ترکة ابیه .

 

 

 

(یح‌) من نذر الاحرام قبل المیقات فلیف لله بما قال .

 

 

 

(یط) اذا نذرت المرأة ان تطوف علی اربع تطوف اسبوعا لیدیها و اسبوعا لرجلیها .

 

 

 

(ک‌) من نذر ان یهدی طعاما او لحما فلا شی‌ء علیه لان الهدی البدن حیة .

 

 

 

(کا) من نذر هدیا فعلیه بدنة ناقة یقلدها و یشعرها و یقف بها بعرفة و من نذر جزورا فحیث شاء نحره و من نذر بدنة ینحرها بالکوفة فی شکر علیه ان ینحرها بها و ان لم‌یکن سمی بلدا فانه ینحرها قبالة الکعبة منحر البدن .

 

 

 

(کب‌) من نذر ان یتصدق بمال کثیر یتصدق بثمانین درهما .

 

 

 

(کج‌) من نذر مالا لله فهو للامام .

 

 

 

(کد) من نذر ان یتصدق بدراهم یتصدق بها و لایصیرها ذهبا .

 

 

 

(که‌) من نذر المرابطة فی ایام الهدنة یجعل ما نوی لها فی ابواب البر اذ لا مرابطة حق الا ان یکون سمع به السلطان او اعوانه فیفی به .

 

 

 

(کو) من نذر ان لایتمتع ینبغی له ان یتمتع لیزول عنه النذر فی المعصیة .

 

 

 

(کز) من جعل علی نفسه عتق رقبة فاعتق اشل اعرج فان کان مما یباع و لم‌ینعتق اجزأ عنه .

 

 

 

(کح‌) من نذر نذرا فَحَنِث فلم‌یأت بما جعل علیه فان لم‌یکن موقتا فلا شی‌ء علیه یفی به متی امکن و ان کان موقتا و مضی الوقت فعلیه الکفارة کفارة یمین عتق رقبة او اطعام عشرة مساکین او کسوتهم فمن لم‌یجد شیئا من ذلک فصیام ثلثة ایام و روی فیمن جعل لله علیه ان لایرکب محرما فرکبه عتق رقبة او صوم شهرین متتابعین او اطعام ستین مسکینا و لعله عقوبة علی ارتکاب المحرم بعد ما حرم الله و اکده هو بالنذر و روی فیمن افطر یوم صوم النذر فعلیه الکفارة شهرین متتابعین و العمل علی الاول .

 

 

 

الخاتمةو فیها مسائل :

 

 

 

(ا) یجب الوفاء بالعهد کالنذر .

 

 

 

(ب‌) من عاهد الله ان یتصدق بجمیع ما یملک یجوز له التصدق بقیمتها شیئا بعد شی‌ء .

 

 

 

(ج‌) کفارة خلف العهد عتق رقبة او صیام شهرین متتابعین او اطعام ستین مسکینا .

 

 

 

(د) یجب الوفاء بما یعاهد المؤمن او یشارطه او یواعده و من اراد النجاة من ذلک فلیستثن و الا ففیه صعوبة عظیمة .

 

 

 

٢٧٧ بسم الله تعالی

 

 

 

کتاب العتق و فیه اربعة فصول :

 

 

 

فصل فی فضل العتق و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) یستحب عَتق المؤمن فمن اعتق مؤمنا اعتق الله بکل عضو منه عضوا من المعتق من النار و من اعتق مؤمنة فبکل عضوین .

 

 

 

(ب‌) اذا کان المؤمنون فی سعة من العیش فالعتق افضل من الصدقة و الا فبیعه و الصدقة بثمنه علی فقراء المؤمنین افضل .

 

 

 

(ج‌) یستحب العتق لیلة الفطر .

 

 

 

(د) یستحب العتق یوم عرفة و عشیة عرفة خاصة .

 

 

 

(ه) یستحب الوصیة بعتق المملوک .

 

 

 

(و) یستحب العتق عند موت المالک .

 

 

 

(ز) ان اراد ان یعتق المملوک المریض فان کان فی مرض فالعتق افضل و ان کان محتضرا فابقاؤه فی الملک افضل .

 

 

 

فصل فی شروط العتق و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) لا عتق لعبد قبل ان یملکه و عتقه باطل .

 

 

 

(ب‌) یجوز عتق الولد ام الولد و ان کان صغیرا .

 

 

 

(ج‌) لا عتق الا بنیة العتق .

 

 

 

(د) لا عتق الا بالتکلم بالعتق .

 

 

 

(ه) یجوز عتق الغلام اذا بلغ عشر سنین .

 

 

 

(و) الموله لا عتق له .

 

 

 

(ز) السکران لا عتق له .

 

 

 

(ح‌) المکره لا عتق له .

 

 

 

(ط) من قال لممالیکه هم احرار دفعا لضرر جایر عنهم لا شی‌ء علیه و لایضره .

 

 

 

(ی‌) روی انه یجوز عتاقة الوالد مملوک الولد و الظاهر ان الوالد قومه علی نفسه ثم اعتقه عن نفسه .

 

 

 

(یا) روی انه لیس للمرأة مع زوجها امر فی عتق و لا صدقة و لا تدبیر و لا هبة و لا نذر فی مالها الا باذن زوجها الا فی زکوة او بر والدیها او صلة قرابتها و تحمل علی کراهة تصرفها فی مالها مع زوجها .

 

 

 

(یب‌) یکفی ان یقول لعبده فی التحریر انت حر .

 

 

 

(یج‌) لا عتق الا ما ارید به وجه الله تعالی .

 

 

 

(ید) ان قال اذا آتی فلانة اطلب ولدها فهی حرة بعد ان آتیها فان اتاها فهی حرة و کذا من قال اللهم ان کشفت عن ابنی مثلا ففلانة حرة او قال ان تزوجت قبل ان احج فغلامی حر فتزوج قبل ان یحج او قال لممالیکه مثلا ایکم علمنی آیة من کتاب الله فهو حر فعلمه واحد منهم و هکذا کلما علق بشرط او شی‌ء فهو حر یعتق .

 

 

 

(یه‌) صفة کتاب العتق لابی‌عبدالله علیه السلام : هذا ما اعتق جعفر بن محمد اعتق فلانا غلامه لوجه الله لایرید به جزاء و لا شکورا علی ان یقیم الصلوة و یؤتی الزکوة و یحج البیت و یصوم شهر رمضان و یوالی اولیاء الله و یتبرأ من اعداء الله شهد فلان و فلان و فلان ثلثة .

 

 

 

(یو) من اعتقل لسانه عند موته فسئل هل اعتقت فلانا فاشار برأسه نعم جاز .

 

 

 

(یز) لایجوز العتق بالکتابة حتی ینطق به لسانه .

 

 

 

(یح‌) من اعتق عبده و شرط علیه خدمة سنین مسماة وجبت علی العبد .

 

 

 

(یط) من اعتق جاریته و شرط علیها خدمة سنین مسماة فابقت فوجدها بعد تلک السنین لیس له ان یستخدمها مقدار سنیه .

 

 

 

(ک‌) من اعتق عبده علی ان یزوجه جاریته و شرط علیه ان نکحت علیها او تسریت فعلیک مأة دینار او انت رد فی الرق جاز .

 

 

 

(کا) لایضر اذا قال لمملوکه یا اخی او یا بنی و لاینعتق به .

 

 

 

(کب‌) لایجوز رد المعتق بعد عتقها من غیر شرط .

 

 

 

فصلفی الولاء و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) مولی الرجل منه خلق من طینته و ولاؤه لمن اعتقه .

 

 

 

(ب‌) المعتق اذا مات فلیس ولاؤه للنساء من الورثة و انما الولاء للرجال .

 

 

 

(ج‌) من مات و اوصی بعتق رقبة فاشتری بعض ولده من مال المیت عبدا فاعتقه فان کان العتق علی المیت واجبا فالعبد سائبة و ان کان تطوعا فولاؤه لجمیع رجال الورثة .

 

 

 

(د) السائبة ان کان توالی الی احد من المسلمین فضمن جنایته و حدثه کان مولاه و ان لم‌یکن توالی الی احد فولیه امام المسلمین .

 

 

 

(ه) اذا اعتقت المرأة فلها الولاء و لکن اذا ماتت فالولاء لعَصَبتها و بنی ابیها .

 

 

 

(و) الاب یجر الولاء الی من اعتقه یعنی اذا کان لمملوکة اولاد فاعتقها مالکها و ابوهم رق فالمعتق مولاهم ثم ان اشتریت انت اباهم و اعتقته فانت مولاه و مولی ولده فالأب جر ولاء الاولاد الی معتقه و اَمّا اذا کان عتیقة لها اولاد بعد العتق فهم احرار مع الشروط و لیس ولاؤهم لمولی العتیقة فمن اعتق اباهم لم‌یجر الولاء الیه و لیس معتق العبد ولیهم .

 

 

 

(ز) لایجوز لبایع المملوک ان یشترط ولاءه اذا اعتق .

 

 

 

(ح‌) اذا اعطی العبد رجلا مالا لیشتریه من مولاه فلاینبغی ان یشتریه کله من مال العبد و لا یخبر المولی و ان زاد فیه شیئا و لو درهما و اشتراه من المولی جاز و للمشتری ولاؤه

 

 

 

(ط) الولاء لحمة کلحمة النسب لاتباع و لاتوهب .

 

 

 

(ی‌) من اعتق عبدا و تبرأ من جریرته و اشهد شاهدین علی ذلک فهو سائبة یتوالی من شاء فان توالی من شاء فهو مولی جریرته .

 

 

 

فصل فی من یعتقه الانسان و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) یستحب عتق العبد الصالح .

 

 

 

(ب‌) یستحب عتق العبد الشریر اذا ضربه .

 

 

 

(ج‌) ینبغی عتق من اغنی نفسه و الشیخ الکبیر اذا اغنی نفسه افضل من الشاب الاجرد .

 

 

 

(د) لا بأس بعتق الصبی .

 

 

 

(ه) الذی یشرب الخمر و یدخل فی الامور المکروهة بیعه احب من عتقه .

 

 

 

(و) لا بأس بعتق ولد الزنی .

 

 

 

(ز) لا عتق الا لمؤمن .

 

 

 

(ح‌) ان لم‌یکن مؤمن فلا بأس بعتق المستضعف و اما الناصب و المشرک و الکافر و المنافق فلا .

 

 

 

(ط) اذا کان عبد بین رجلین فحرر احدهما نصفه فان ذلک فساد و اضرار علی اصحابه فان کان موسرا یقوم قیمة یوم حرره و سعی المعتِق فی النصف الآخر و ان لم‌یمکنه و کان معسرا او عاجزا او غیر مضار لجهله او غیر ذلک سعی العبد فی النصف الآخر علی قیمته یوم اعتق لمالکه ان شاءا و الا هایأ صاحبه فی نصفه .

 

 

 

(ی‌) ان کان الشریک المعتق مضارا معسرا فلا عتق له .

 

 

 

(یا) ان کان المعتق بعضه امة یکره مهایأتها بالاستخدام و ینبغی استسعاؤها .

 

 

 

(یب‌) من اعتق بعض مملوکه یستسعی العبد فی الباقی .

 

 

 

(یج‌) من اعتق ثلث مملوکه بالوصیة یستسعی العبد فی الثلثین و ان شاء العبد هایأ الورثة فیهما .

 

 

 

(ید) یستحب کفالة المعتق العاجز و النفقة علیه حتی یستغنی عنه .

 

 

 

(یه‌) من اشتری جاریة فاعتقها قبل ان ینقد الثمن و تزوجها ثم مات فان کان له مال یؤدی منه ثمنها ادی و الا فهی رد الی مالکها الاول مع ولدها ان کان .

 

 

 

(یو) من اعتق کل مملوک قدیم منه اعتق المشترون منذ ستة اشهر فما فوقها .

 

 

 

(یز) من نذر ان یعتق اول ولد تلد الجاریة فولدت توأمین فهما عتیقان .

 

 

 

(یح‌) من نذر و قال اول مملوک املکه فهو حر فورث سبعة جمیعا یقرع بینهم و یعتق الذی قرع .

 

 

 

(یط) من اعتق مملوکا و اشتبه استخرج بالقرعة .

 

 

 

(ک‌) من اعتق مملوکا و علیه دین حین موته فان کان قیمة العبد ضعف الدین عتق من العبد سدسه و استسعی فی الباقی و ان کانت اقل فلاینفذ العتق و یباع و یؤدی الدین و الباقی للورثة .

 

 

 

(کا) اذا شهد بعض الورثة بالعتق و کان مرضیا لم‌یضمن و جازت شهادته و یستسعی العبد فیما کان للورثة .

 

 

 

(کب‌) من قال فی امته یوم آتیها فهی حرة ثم یبیعها من رجل ثم یشتریها بعد ذلک فلا بأس بان یأتیها و لا شی‌ء علیه .

 

 

 

(کج‌) من اعطاه المملوک مالا لیشتریه من مولاه فیعتقه المشتری لایصلح ذلک .

 

 

 

(کد) من باع عبده بنقصان من ثمنه لیعتقه المشتری فقال العبد لربه الاول لک علی کذا و کذا لایجوز له ان یأخذ منه الا ان یکون عفوا فان ابی فلیدعه .

 

 

 

(که‌) من اعتق امة حبلی فاستثنی ما فی بطنها لم‌یجز ، الامة و ما فی بطنها حرتان ، تمت

 

 

 

بسم الله تعالی

 

 

 

کتاب الوقف و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) روی انه لیس یتبع الرجل بعد موته من الاجر الا ثلث خصال : صدقة اجراها فی حیوته فهی تجری بعد موته و سنة هدی سنها فهی یعمل بها بعد موته او ولد صالح یدعو له .

 

 

 

(ب‌) یجوز وقف الغلام اذا کان یعقل .

 

 

 

(ج‌) یشترط فی الوقف ان یراد به وجه الله سبحانه .

 

 

 

(د) یشترط فی الوقف ان یخرجه من ذات نفسه فلایقف علی نفسه منفردة و مع غیره .

 

 

 

(ه) من وقف و شرط ان احتجت الیه فانا احق به یرجع میراثا ان مات .

 

 

 

(و) ان وقف شیئا علی طائفة ثم انتفع به برضاء الموقوف علیه لا بأس به .

 

 

 

(ز) یشترط فی الوقف تسلیمه الی الناظر او الحاکم فان لم‌یقبض و مات رجع میراثا .

 

 

 

(ح‌) ان کان الموقوف علیه ولده الصغار کفی قبضه عن قبضهم .

 

 

 

(ط) الواقف بالخیار ما لم‌یقبض .

 

 

 

(ی‌) من وقف علی ولده ثم اراد ان یدخل معهم غیرهم فان لم‌یقبضهم ادخل من شاء کیف شاء و ان اقبضهم فلیس له ذلک الا ان یکون قد اشترط ذلک فی الوقف ان من یولد له مثلا بعد ذلک فهو کمن وقف علیهم .

 

 

 

(یا) یصح الوقف مؤبدا و غیر مؤبد الا ان المؤبد مستمر طول الازمان و غیر المؤبد یرجع بعد الوقت المضروب له الی الواقف ان کان حیا و الی ورثته ان مات و الظاهر انه یرجع الی ورثته حین مات .

 

 

 

(یب‌) الوقوف علی حسب ما یوقفها اهلها .

 

 

 

(یج‌) لا بأس بان یعطی فقراء بنی‌هاشم من منافع الموقوف علی الفقراء .

 

 

 

(ید) لیس للوصی ان یوقف الثلث علی الفقراء لیجری علیهم دائما بل ینفذ الثلث علی حسب الوصیة .

 

 

 

(یه‌) روی انه لایجوز الوقف علی المساجد فان المجوس وقفوا علی بیوت النیران و ذلک تشبه بهم فمن وقف فلیقف علی المسلمین و یشترط علیهم ان یصرفوا منافعه فی مسجدهم ذلک .

 

 

 

(یو) اذا کان ملک وقفا یقینا و لایعلم مصارفه یجعل غلته صدقة علی المؤمنین .

 

 

 

(یز) القیم بالوقف من جعله الواقف قیما فعلیه ان یقوم فیها و یعمرها و یؤدی من دخلها خراجها و مؤنتها علی ما شرط و یجعل ما بقی فی الموقوف علیه و لیس لغیره ان یفعل ذلک .

 

 

 

(یح‌) یجوز وقف الملک المشاع و غیر المقبوض و ان لم‌یعلم مقداره .

 

 

 

(یط) لایجوز الرجوع فی الوقف بعد الوقف و الاقباض .

 

 

 

(ک‌) لایجوز بیع الوقف بحال من الاحوال الا ان یکون وقف و لم‌یقبض فاراد ان یبیع و یسلم الثمن الی الموقوف علیهم .

 

 

 

(کا) یجوز ان یجعل مصرف الوقف جهات الطاعات و ما یراد به وجه الله و سبیل الله .

 

 

 

(کب‌) الشروط فی الوقف علی حسب شرط الواقف ما لم‌یشترط خلاف کتاب .

 

 

 

(کج‌) یجوز ان یشترط ان یکون الوقف علی اشخاص ما داموا علی صفة فاذا خرجوا عن تلک الصفة یکون لغیرهم .

 

 

 

(کد) لیس للوقف صیغة و لفظ مخصوص الا ان الذی کان فی الصدر الاول کان لفظ الصدقة و الوقف .

 

 

 

(که‌) من وقف علی جماعة کبنی‌تمیم مثلا و هم متفرقون فی البلاد لایجب تتبع کلهم بل من فی البلد و الظاهر انه لایجب تتبع من فی البلد ایضا بل یکفی ان ینیله واحدا منهم و تتبع من فی البلد ان امکن هو الاحوط .

 

 

 

(کو) من وقف علی جیرانه فهو علی ما نوی و ان کان حد الجوار فی الشرع اربعین دارا من کل جانب و لکن الوقوف علی حسب ما یوقفها اهلها .

 

 

 

(کز) لایجوز الوقف علی جهات المعصیة فانها لایتقرب بها الی الله عز و جل .

 

 

 

(کح‌) اذا وقف علی الاولاد دخل اولاده من صلبه و اولاد اولاده الذکور و الاناث .

 

 

 

بسم الله تعالی

 

 

 

کتاب السکنی و العمری و الحبیس و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) یشترط فی المُسْکِنْ و المُعْمِر عدم الحجر علیه کالصبی و المجنون و السفیه و جواز التصرف فی المال .

 

 

 

(ب‌) یجوز ان یکون السکنی غیر موقت بوقت کأن یقول اسکنتک هذه الدار و یجوز ان یکون موقتا .

 

 

 

(ج‌) ان کان وقت الاسکان عمر المسکن او عمر الساکن یطلق علیه العُمری ایضا .

 

 

 

(د) یجوز ان یُسکن داره رجلا عمر الساکن و یکون بعده لعقبه بطن او بطنین او ما شاء علی ما شرط .

 

 

 

(ه) السکنی اذا کان موقتا او غیر موقت فهو لازم الا ان فی غیر الموقت یخرجه متی شاء بعد حصول مسمی السکنی و فی الموقت لیس له ان یخرجه الا بعد الاجل المضروب .

 

 

 

(و) المعروف ان السکنی قبل القبض لیس بلازم و لااعرف له دلیلا سوی الاجماع المدعی اللهم الا ان یکون صدقة و اما بعد القبض فهو لازم .

 

 

 

(ز) اذا قرن السکنی بمدة عمر المسکن فهی للساکن مدة عمر المسکن فاذا مات المسکن انتقل الدار الی ورثة المسکن و ان مات الساکن فی حیوة المسکن فهی لورثة الساکن مدة عمر المسکن .

 

 

 

(ح‌) اذا قرن السکنی بمدة عمر الساکن فاذا مات الساکن رجع الدار الی المسکن و ان مات المسکن قبل الساکن فهی له الی آخر عمره .

 

 

 

(ط) اذا جعل الدار لرجل و لعقبه فمات الساکن فهی لعقبه کما شرط .

 

 

 

(ی‌) اذا حبس جاریته لانسان تخدمه فهی له علی النحو الذی قال و الی الاجل الذی ضرب

 

 

 

(یا) من حبس مدبره علی احد فابق و مات المولی ثم وجده لیس له ان یستخدمه فانه حر .

 

 

 

(یب‌) من حبس عبدا او دارا علی احد من غیر توقیت و مات الحابس رد الحبیس الی ورثة الحابس .

 

 

 

(یج‌) لیس المسکون و المعمر بملک لمن جعلا له فلایجوز له بیعهما و لا ایراثهما و انما له منفعتهما المخصوصة .

 

 

 

(ید) اذا باع صاحب الدار و قد اسکنها داره جاز و لاینقض البیع السکنی و یبیعها علی ان الذی اشتری لایملک منفعة الدار حتی ینقضی السکنی و للاصحاب تفریعات کثیرة باختلاف الانظار هم اولی بها .

 

 

 

بسم الله الرحمن الرحیم

 

 

 

کتاب الهبة و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) الهبة جائزة غیر لازمة یعنی للواهب الرجوع الا فی مواضع خاصة و للموهوب له ردها و لیس لها لفظ خاص کسایر الموارد .

 

 

 

(ب‌) یشترط فی الواهب اهلیة التصرف من التمییز و العقل و الاختیار .

 

 

 

(ج‌) یجوز هبة الغلام اذا وضعها فی حق بالمعروف اذا کان له عشر سنین او کان ممیزا .

 

 

 

(د) لیس للمرأة ان تهب مالها بغیر اذن زوجها الا فی بر والدیها او صلة رحمها .

 

 

 

(ه) لایشترط فی صحة الهبة القبض و لاتلزم به وحده .

 

 

 

(و) من وهب مالا فان ابتغی بها وجه الله لزمت و لیس له ان یرجع فیها و الا فله الرجوع

 

 

 

(ز) من وهب مالا و لم‌یقبضه فان شاء امضاها و ان شاء رجع فیها الا ان یکون الموهوب له ابنا له صغیرا فلایحتاج الی اقباض و کفی قبضه عن قبض ابنه و لایحتاج الی نیة القبض عن الصغیر .

 

 

 

(ح‌) اذا کان له مال فی ذمة رجل فوهبه لابنه الصغیر قبل ان یقبضه له ان یرجع فیه و یهبه لغیره فانه لم‌یقبضه .

 

 

 

(ط) اذا کان له مال فی ذمة رجل فوهبه لابنه ثم وهبه لمن علیه الحق جاز و لایحتاج الی فسخ آخر .

 

 

 

(ی‌) اذا کان له علی رجل مال فوهبه له لیس له ان یرجع فیه .

 

 

 

(یا) اذا عوض الموهوب له الواهب شیئا و اثابه فلیس للواهب ان یرجع فی الهبة و ان لم‌یشترط العوض فی الهبة .

 

 

 

(یب‌) من وهب جاریة علی ان یثاب فلم‌یثب له ان یرجع فیها و لیس للموهوب له وطؤها و ان لم‌یشترط العوض له وطؤها .

 

 

 

(یج‌) اذا کان الموهوب له من ذوی القرابة و اقبضه ایاه فلیس له ان یرجع فیه .

 

 

 

(ید) اذا کان الموهوب له زوجا او زوجة فلا رجوع .

 

 

 

(یه‌) یجوز الرجوع فی الهبة اذا کانت قائمة بعینها اما اذا تلفت او تغیرت عما کانت علیه فلا رجوع .

 

 

 

(یو) اذا وهب شیئا لأم ولده جاز له الرجوع فیه و ان کرهته فان المملوک لایملک شیئا .

 

 

 

(یز) یکره الرجوع فی الهبة مطلقا فروی العاید فی هبته کالعائد فی قیئه .

 

 

 

(یح‌) روی فیمن وهب المال فرارا من الزکوة و شرط الرجوع ان الهبة ممضاة و الشرط فاسد .

 

 

 

(یط) یجوز هبة المشاع .

 

 

 

(ک‌) ان مات الواهب قبل ان یقبض رجع المال میراثا و بطل الهبة .

 

 

 

تمت .

 

 

 

بسم الله تعالی

 

 

 

کتاب الصدقة و فیه ستة مقاصد :

 

 

 

المقصد الاول فی فضل الصدقة و شروطها و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) الصدقة تدفع میتة السوء .

 

 

 

(ب‌) الصدقة تظل المؤمن یوم القیمة .

 

 

 

(ج‌) الصدقة تزید فی المال و الرزق .

 

 

 

(د) الصدقة تدفع البلاء .

 

 

 

(ه) الصدقة تذهب بالفقر .

 

 

 

(و) بالصدقة یتیسر کل خیر .

 

 

 

(ز) الصدقة تزید فی العمر .

 

 

 

(ح‌) الصدقة تقضی الدین و تخلف بالبرکة .

 

 

 

(ط) الصدقة تنفع الاولاد من بعده .

 

 

 

(ی‌) الصدقة تقع فی ید الرب قبل ان تقع فی ید العبد .

 

 

 

(یا) یستحب اذا تصدق بصدقة و وضعها فی ید السائل ان یرتدها منه فیقبلها و یشمها ثم یردها فی ید السائل .

 

 

 

(یب‌) یستحب اذا تصدق بصدقة ان یقبل ید نفسه لان ما ناولته وقع فی ید الرب .

 

 

 

(یج‌) یشترط فی الصدقة نیة القربة .

 

 

 

(ید) لایلزم الصدقة الا بعد القبض الا ان یکون الصدقة علی ولده الصغار فان قبضه قبضهم .

 

 

 

(یه‌) یستحب الصدقة و لو بشق تمرة و من لم‌یجد فبکلمة طیبة .

 

 

 

(یو) یستحب الصدقة بقدر الجهد .

 

 

 

(یز) روی افضل الصدقة صدقة عن ظهر غنی و روی انه جهد المقل و یمکن الجمع بان یکون المراد بالغنی غنی النفس و انه لایجوز ان یبلغ جهد المقل الاخلال بما فرض الله علیه من حفظ رمقه و نفقة من یجب علیه نفقته .

 

 

 

(یح‌) یجوز الاستدانة للصدقة اذا کان یمکنه الاداء .

 

 

 

(یط) یستحب عول اهل بیت من المسلمین .

 

 

 

(ک‌) یستحب اسرار الصدقة المندوبة و اعلان الزکوة المفروضة .

 

 

 

(کا) یستحب الاستتار من السائل عند العطاء حتی لایذل برؤیتک .

 

 

 

(کب‌) ما علی الرجل ان یتصدق بقوت یومه فانه تدفع عنه میتة السوء .

 

 

 

(کج‌) الصدقة یدفع بها عن الرجل الظلوم .

 

 

 

(کد) لایجوز اللوم علی من تصدق .

 

 

 

(که‌) من من بعد الصدقة او آذی فقد ابطل صدقته .

 

 

 

(کو) لایجوز الرجوع فی الصدقة .

 

 

 

(کز) من خرج بصدقة الی سائل فلم‌یجده فلایردها فی ماله و یمسکها لسائل آخر .

 

 

 

(کح‌) لایجوز شراء الصدقة و لا استیهابها اما اذا اشتراها غیره و ردها علیه فلا بأس .

 

 

 

(کط) اذا رد الارث الصدقة فلا بأس .

 

 

 

(ل‌) من تصدق بجاریة علی ولده الصغار جاز له ان یقومها قیمة عدل و یحتسب بثمنها علی نفسه و یمسها .

 

 

 

المقصد الثانی فی المصدق و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) لایجوز صدقة المحجور علیه کالصبی غیر الممیز و المجنون و السفیه و العبد الا بأذن الولی و المولی .

 

 

 

(ب‌) یجوز صدقة الغلام الممیز ابن عشر سنین بل و ما دون اذا وضعها فی موضعها و امکنه قصد القربة .

 

 

 

(ج‌) لیس للمرأة ان تتصدق من مالها الا باذن زوجها الا فی بر والدیها او صلة رحمها .

 

 

 

(د) یستحب التصدق عن الطفل و امره ان یتصدق بیده بالکسرة و القبضة و الشی‌ء و ان قل و ینوی ابوه وجه الله .

 

 

 

(ه) یستحب الصدقة عن المریض و مداواته بها فانه لا شی‌ء اجدی منفعة له منها و ان یتصدق بیده و یأمر السائل ان یدعو له .

 

 

 

(و) الصدقة بالید تقی میتة السوء .

 

 

 

(ز) یستحب التوسط فی اخذ الصدقة و الایصال الی المسکین و له مثل اجر المعطی و لو تداولها اربعون‌الف انسان ثم وصلت الی المسکین .

 

 

 

(ح‌) من اعطی مالا لیفرقه فی المحاویج و له عیال محتاجون جاز ان یعطیهم من غیر استیذان خاص و لکن لایأخذ لنفسه اذا کان محتاجا الا باذن صاحبه .

 

 

 

(ط) یستحب التوسط و التصدق بالجاه عند ذی مال اذا لم‌یقدر علی ان یعین الفقیر بنفسه .

 

 

 

المقصد الثالث فیما یتصدق به و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) یجب ان یکون المال من وجه احله الله .

 

 

 

(ب‌) لایجوز التصدق بالمال الحرام کالخیانة و السرقة و الغلول و الربوا و امثالها .

 

 

 

(ج‌) ان الصدقة لاتصلح الا من کسب طیب .

 

 

 

(د) یستحب التصدق بما یحب .

 

 

 

(ه) اذا اختلط الحرام بالحلال فلم‌یعرفهما و لا صاحب الحرام و مقداره اخرج منه الخمس و یجوز له التصدق بما شاء منه .

 

 

 

(و) یستحب اطعام الطعام و هو یزید فی الرزق .

 

 

 

(ز) یستحب سقی الماء و ابراد کبد حراء و هو افضل الصدقة .

 

 

 

المقصد الرابع فیمن یتصدق علیه :

 

 

 

(ا) لاینبغی رد السائل الذکر باللیل .

 

 

 

(ب‌) ینبغی اکرام السائل ببذل یسیر او برد جمیل .

 

 

 

(ح‌) لاینبغی قطع مسألة السائل علیه .

 

 

 

(د) ینبغی عطاء السائل و لو ظلفا محرقا .

 

 

 

(ه) لا ینبغی الصمت عن السائل فاما یعطیه و اما یقول یأتی الله به .

 

 

 

(و) ینبغی اعطاء السائل و لو کان السائل علی ظهر فرس .

 

 

 

(ز) من اطعم یوما ثلثة فقد ادی حق یومه ثم ان شاء ازداد و ان شاء رد .

 

 

 

(ح‌) ینبغی التعرض للسؤال و الذهاب من طریق فیه السؤال .

 

 

 

(ط) یستحب ان یسأل السائل ان یدعو فانه یستجاب له فی حقه و ینبغی الامساک عنه قلیلا حتی یدعو .

 

 

 

(ی‌) یستحب اعطاء القانع الشاکر ما یقنع و یشکر .

 

 

 

(یا) لایجوز ان یتصدق بالنسک علی غیر المسلم و لایجوز التصدق بالزکوة علی غیر المسلم و یجوز التصدق بغیر الزکوة علی اهل الذمة اذا کانوا بحال حاجة .

 

 

 

(یب‌) یجوز التصدق علی مستضعفی العامة .

 

 

 

(یج‌) لایجوز التصدق علی النصاب و الکفار .

 

 

 

(ید) یجوز التصدق علی مجهول الحال .

 

 

 

(یه‌) یجوز التصدق علی الصبیان و النساء و الزمنی و الضعفاء و الشیوخ من اهل البوادی و السواد و من یقع فی قلبک الرحمة و اما اولئک الغلاظ الرقبات فلا .

 

 

 

(یو) یجوز التصدق علی القاعدین علی الطرق اذا لم‌تعلم حالهم و وقع فی قلبک الرحمة لهم

 

 

 

(یز) یستحب التصدق علی فقراء الشیعة .

 

 

 

المقصد الخامس فی وقت الصدقة و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) الصدقة عند توقع البلاء یدفعه .

 

 

 

(ب‌) ینبغی الصدقة عند خوف تلف المال لحفظه .

 

 

 

(ج‌) افضل الصدقة ان تصدق و انت صحیح شحیح تأمل البقاء و تخاف الفقر .

 

 

 

(د) یستحب الصدقة فی کل یوم .

 

 

 

(ه) یستحب البکور بالصدقة فانها تذهب بنحس الیوم .

 

 

 

(و) یستحب افتتاح اللیل و النهار بالصدقة لدفع ما ینزل فیهما و صدقة اللیل تطفی غضب الرب و تمحو الذنب و تهون الحساب و صدقة النهار تثمر المال و تزید فی العمر .

 

 

 

(ز) یستحب حمل الصدقة باللیل الی الفقراء .

 

 

 

(ح‌) یستحب الصدقة یوم الجمعة .

 

 

 

(ط) یستحب الصدقة لیلة الجمعة و یومها افضل .

 

 

 

(ی‌) یستحب الصدقة کل یوم من رجب برغیف .

 

 

 

(یا) یستحب الصدقة یوم عرفة و ان لایرد السائل .

 

 

 

(یب‌) یستحب الصدقة فی شهر رمضان .

 

 

 

(یج‌) یستحب التصدق فی شعبان .

 

 

 

(ید) یستحب التصدق یوم الغدیر .

 

 

 

المقصد السادس فی السؤال و فیه مسائل :

 

 

 

(ا) یستحب الاستغناء عن الناس و الیأس عما فی ایدیهم .

 

 

 

(ب‌) لایجوز السؤال من غیر حاجة .

 

 

 

(ج‌) یکره السؤال مع الحاجة .

 

 

 

(د) من سأل من غیر حاجة افتقر .

 

 

 

(ه) روی من سأل الناس و عنده قوت یومه فهو من المسرفین و من سأل الناس و عنده قوت ثلثة ایام لقی الله یوم یلقاه و لیس علی وجهه لحم .

 

 

 

(و) ینبغی ترک المسألة مطلقا حتی ان لایقول ناولنی ما وقع من یدی .

 

 

 

(ز) روی من سألنا اعطیناه و من استغنی اغناه الله .

 

 

 

(ح‌) لاینبغی سؤال المؤمنین فانهم ان منعوا لعذر لهم و غضب السائل علیهم سلب الایمان

 

 

 

(ط) الشیعة لایسأل الاعداء و ان مات جوعا .

 

 

 

(ی‌) یکره السؤال فی المجالس فانه سبب التبخیل .

 

 

 

(یا) یکره السؤال یوم عرفة .

 

 

 

(یب‌) لایجوز السؤال بوجه الله و لا بوجه الائمة علیهم السلام .

 

 

 

(یج‌) یستحب کتمان الفقر عن الناس و اظهار الغنی .

 

 

 

(ید) لایجوز شکایة الحاجة الی الکافر فانه شکایة الله و من شکا الی المؤمن فقد شکا الی الله

 

 

 

(یه‌) لایحل السؤال الا فی ثلث فی دم مفجع او دین مفدح او فقر مدقع .

 

 

 

(یو) لایجوز السؤال بالکف و لکن ان اتاک شی‌ء فاقبله .

 

 

 

تمت .

 

 

 

 

 

  نظرات ()
مطالب اخیر تراحم وپیشی گرفتن در حرم تراحم وپیشی گرفتن در حرم ابزار جادوگران تفسیر گوشی قضاوت کانال طتنجیه ماجرای طلوع وغروب طلسم ترجمه جامع الاحکام کاذب ضلالت
کلمات کلیدی وبلاگ